Nafluiten (264): Hans en Jan

De Turkse voetbalbond legde op 12 december 2023 de Süper Lig stil als reactie op de vuistslag waarmee scheidsrechter Halil Umut Meler door Ankaragücü-voorzitter Faruk Koca naar de grond werd gemept.

Dat gebeurde vlak na afloop van de wedstrijd tussen Ankaragücü en Rizespor, die in 1-1 eindigde. De arbiter, die ook nog in zijn gezicht werd geschopt toen hij op de grond lag, hield er een breuk onder zijn oog aan over en werd voor enkele dagen opgenomen in het ziekenhuis. Voorzitter Koca werd net als twee medeplichtigen door de politie in hechtenis genomen.

Ankaragücü moest diep in blessuretijd de tegengoal incasseren in een duel waarin Meler twaalf gele kaarten en twee rode kaarten nodig had. Een aantal daarvan was discutabel, maar daar had niemand het na het voorval meer over.

NOS-correspondent Mitra Nazar twitterde over het incident en het besluit van de Turkse voetbalbond: “Geweld in het voetbal is niet nieuw, maar dit is een voorzitter die het veld oprent en een scheidsrechter slaat. Iedereen heeft het gezien, iedereen veroordeelt het. Dit zou best een keerpunt kunnen zijn, in ieder geval is het een dieptepunt in het Turkse voetbal.”

Het is natuurlijk ook geen reden om een official te belagen, het niet eens zijn met de beslissingen die door hem of haar genomen worden. En we moeten ook niet doen alsof het vooral een probleem is van de ‘oosterse landen’. Met name de Balkan-landen en Groot-Slavië zijn regelmatig decor van supporters- en spelersgeweld. Maar je woede richten op scheidsrechters is het begin van het einde van het spelletje. Zonder hen is er namelijk geen voetbal meer mogelijk.

Naar eigen bodem. Ook hier vinden excessen plaats. Maar het is bij de KNVB nog niet doorgedrongen dat we in Nederland de grenzen van het toelaatbare allang voorbij zijn. Enkele van door mij zeer gewaardeerde collega’s is het ook al eens overkomen. Ik noem hier Hans Henneveld en Jan de Vos met name. Maar ik ken er na veertig jaar fluiten nog zo’n dertig fluitisten, die klappen of schoppen hebben gehad, of in het gedrang dat rond hen ontstond geen kant meer op konden. Waar de veiligheid die voor hen gegarandeerd had moeten worden ver te zoeken of ergens te vinden was.

Hans is gestopt. En Jan blaast z’n riedeltjes, gelukkig, nog steeds. De één gaat er ook anders mee om dan de ander. Maar volledig laakbaar is de reactie van de KNVB, die zich slechts heeft laten leiden door tuchtrechtelijke uitspraken.

Wel worden hier en daar clubs of elftallen uit de competitie genomen als zij (meerdere malen) over de streep zijn gegaan. Maar een algemene en algehele veroordeling is er nog nooit geweest als het ging om geweld tegen de arbitrage. Zelfs niet na de dood van de clubgrensrechter van SC Buitenboys in 2012. De KNVB vond dat hooguit ‘heel erg’.

Niet de scheidsrechters zouden moeten opstaan tegen fysiek en mentaal geweld. De meeste vinden dit ook lastig, want het is immers hun hobby. En ‘het overkomt meestal anderen’. Maar het besef dat het als het een ander overkomen is hen ook kan gebeuren komt wel steeds dichterbij.

De jarenlange ‘Respect’-campagne van de KNVB volstaat niet. Het aantal incidenten neemt niet af maar juist toe.

Dus moet er iets gebeuren.

Dat de KNVB (nog) niet onbuigzaam achter de scheidsrechters gaat staan en er net als de Turkse bond voor even een eind aan maakt om iedereen bewust te laten worden van het feit dat er geen sport mogelijk is zonder het positief waarderen en volledig beschermen van alle officials is een gotspe.

Of, zoals Johan Cruyff ooit uitsprak: ‘Vaak moet er iets gebeuren voordat er iets gebeurt’. Hoeveel keer nog? Dat is mijn vraag.

Columnist Egbert Egberts floot bijna 42 jaar wedstrijden in het amateurvoetbal. Schrijft over wat hem boeit, wat of wie hem raakt, wat hem verwondert, wat hem ergens toe beweegt. Omdat het mag. Reacties? Mail naar info@voetbalrotterdam.nl.